Wydziedziczenie

Wydziedziczenie – co to jest i kiedy jest możliwe? W polskim prawie spadkowym jednym z częściej poruszanych tematów przez klientów kancelarii jest tzw. wydziedziczenie. Czym właściwie jest wydziedziczenie, kiedy można z niego skorzystać i jakie ma skutki dla spadkobierców? Na te pytania odpowiada radca prawny z Płocka, specjalizujący się w sprawach spadkowych.


Czym jest wydziedziczenie?

Wydziedziczenie to formalne pozbawienie najbliższego krewnego prawa do zachowku (więcej o zachowku przeczytasz tutaj). Nie należy go mylić z pominięciem w testamencie – wydziedziczenie musi być wyraźnie wskazane w testamencie i poparte konkretnymi powodami.

Przykład: jeśli ojciec w testamencie przekaże cały majątek jednemu dziecku, a drugie pominie – to drugie nadal może ubiegać się o zachowek. Ale jeśli w testamencie znajdzie się zapis, że dziecko zostało wydziedziczone z powodu określonego zachowania – prawo do zachowku przepada.


Kiedy można kogoś wydziedziczyć?

Zgodnie z art. 1008 Kodeksu cywilnego, wydziedziczenie jest możliwe tylko w trzech sytuacjach:

  1. Dopuszczenie się względem spadkodawcy przestępstwa (przeciwko życiu, zdrowiu, wolności, rażącej obrazy czci).
  2. Uporczywe niedopełnianie obowiązków rodzinnych (np. brak kontaktu, brak pomocy w chorobie, zrywanie relacji).
  3. Trwałe prowadzenie nagannego trybu życia (np. uzależnienia, przemoc, agresja wobec bliskich).

Samo zerwanie kontaktu lub konflikt rodzinny nie wystarczy – musi być to zachowanie poważne i powtarzalne. W razie sporu to sąd będzie oceniał zasadność wydziedziczenia.


Jak skutecznie wydziedziczyć?

Aby wydziedziczenie było skuteczne:

✅ Musi być zapisane w testamencie (ustnym lub pisemnym – najlepiej notarialnym).
✅ Musi zawierać jasne i konkretne powody, np.: „Wydziedziczam córkę Annę, ponieważ od lat uporczywie uchyla się od kontaktu i pomocy w chorobie”.
✅ Musi odnosić się do osoby uprawnionej do zachowku – czyli zstępnych, małżonka, rodziców.

Brak odpowiedniego uzasadnienia = brak skuteczności = możliwy pozew o zachowek.


Co się dzieje po wydziedziczeniu?

Jeśli było ono skuteczne, osoba wskazana w testamencie traci prawo do zachowku. Dziedziczyć mogą wtedy:

Warto jednak pamiętać, że osoby wydziedziczone mogą próbować podważyć testament w sądzie – np. z powodu braku zdolności testowania czy braku wystarczającego uzasadnienia wydziedziczenia.

W takich sprawach najlepiej zasięgnąć porady u profesjonalisty – np. u adwokata z Sochaczewa, radcy prawnego w Płocku, czy adwokata w Płońsku, którzy mają doświadczenie w procesach spadkowych.


Czy można odwołać wydziedziczenie?

Tak – nie jest ono decyzją nieodwołalną. Spadkodawca może:

Taki gest często ma znaczenie nie tylko prawne, ale i emocjonalne dla rodziny.


Podsumowanie

Wydziedziczenie to poważna decyzja, która wymaga:

Jeśli rozważasz wydziedziczenie lub zostałeś wydziedziczony – skontaktuj się z kancelarią prawną, by poznać swoje prawa i możliwe działania. Nasza kancelaria pomaga klientom z Płocka, Sochaczewa, Włocławka, Płońska, Gostynina i okolic w sprawach spadkowych, testamentach oraz postępowaniach o zachowek.